en nog veel meer

Wandeling in de voetsporen van het Pauperparadijs

Wandeling in de voetsporen van het Pauperparadijs (6)

Ik kende het dorp Veenhuizen en ik wist van de voorstelling  “Het Pauperparadijs. Maar daar bleef het bij. Totdat ik het boek Het Pauperparadijs las. Na het lezen van dat boek wilde ik naar dit bijzondere dorp met zijn wonderlijke geschiedenis. Om met mijn eigen ogen te zien in welke omgeving dit enorme experiment heeft plaatsgevonden. Ik zocht een wandelroute en maakte een wandeling in en door de omgeving van Veenhuizen: in de voetsporen van het Pauperparadijs.

Veenhuizen is een dorp in Drenthe

Het Drenthse dorp Veenhuizen is één van de voormalige Koloniën van Weldadigheid, waar nog meer dan honderd Rijksmonumenten getuigen van een uniek verleden. Het zijn stille getuigen van de rijke Kolonie-geschiedenis waar weinig mensen mee bekend zijn.

In 1823 veranderde het dorp Veenhuizen volledig. Toen er drie grote gestichten voor bedelaars, landlopers en wezen werden gebouwd. Omdat de Maatschappij van Weldadigheid de armen uit de grote steden door middel van arbeid op het land en in de vervening wilde heropvoeden. Met het idee dat men op deze manier als boer een nieuw bestaan kon opbouwen. Omdat blijkbaar niet iedereen vrijwillig voor deze oplossing koos, bouwde de Maatschappij in Ommerschans en Veenhuizen grote vierkante dwanggestichten. Bron: Wikipedia

Wandeling in de voetsporen van het Pauperparadijs

In Veenhuizen zie je nog veel gebouwen met namen als  VERDRAAGZAAMHEID; WERKLUST; HELP ELKANDER en CONTRÔLE. En in de huizen wonen tegenwoordig weer gewone burgers die niets van doen hebben met Justitie.

In het dorp en in de omgeving zijn veel wandelingen uitgezet. Alleen zijn deze wandelingen niet op internet te vinden. Maar op het bord bij de parkeerplaats van het Gevangenismuseum staan ze duidelijk aangegeven.Wandeling in de voetsporen van het Pauperparadijs Veenhuizen woningen

Te gek om los te lopen

Online vind ik de rondwandeling Veenhuizen uit de serie Te gek om los te lopen. De wandeling is 12 km en gaat langs een aantal van de 100 rijksmonumenten die in Veenhuizen te vinden zijn. Waaronder de elektriciteitscentrale, het oude hospitaal en het Tweede Gesticht dat als enige gesticht de tand des tijds heeft doorstaan. Maar ook langs de tuinen van Weldadigheid en door natuurgebied de Slokkert.

Wandeling in de voetsporen van het Pauperparadijs routekaart

Te gek om los te lopen is een bijzondere naam voor een wandeling, vind ik. Toch was dat het beeld wat men destijds had van het
gespuis in de grote steden, dat met tucht en discipline heropgevoed moest worden in deze ‘Kolonie van Weldadigheid’.

Onderweg kom je verschillende bankjes tegen en informatiebordjes over de omgeving. Helaas stopt onze route bij punt 3. Bij het ‘smalle graspad langs hooiland’ is het pad wegens de slechte staat van het pad én het broedseizoen afgesloten. Vanaf hier worden we omgeleid en moeten we zelf het vervolg van de route zien te vinden.Wandeling in de voetsporen van het Pauperparadijs omleidingDat lukt uiteindelijk. We korten onze wandeling wat in en met behulp van Google Maps bereiken wij via hotel restaurant Bitter en Zoet, het Gevangenismuseum. Op de binnenplaats van dit museum is een bijzondere tentoonstelling van de mensen die destijds in Veenhuizen zijn “heropgevoed en is gratis te bezichtigen.Wandeling in de voetsporen van het Pauperparadijs Tentoonstelling

Reizen, slapen, eten & drinken en nog veel meer

  • Reizen: Veenhuizen is bereikbaar via N919,  hou de borden Gevangenismuseum aan. Je kunt gratis parkeren op parkeerterrein Veenhuizen, Laan van Weldadigheid. De start van de wandelingen is bij TOP Veenhuizen.
  • Slapen: In het hart van het dorp kun je logeren in hotel Bitter en Zoet. In de omgeving rondom Veenhuizen vind je Pension De Consistorie
  • Eten & Drinken: Tijdens de wandeling kom je weinig horeca tegen. Daarnaast waren de koffietentjes die wij tegenkwamen rond 11.00 uur nog niet open. Wij lunchten bij Bitter en Zoet. Niet heel voordelig, maar wel erg lekker en erg rustig. Op het terrein van het gevangenismuseum is ook horeca aanwezig. Maar daar is het aanzienlijk drukker.
  • En nog veel meer: Het Nationaal Gevangenismuseum is gevestigd in een voormalig werkgesticht in Veenhuizen.  In het museum krijg je op interactieve informatie over de omgang met misdaad en straf in Nederland vanaf 1600 tot vandaag de dag. Ook wordt aandacht besteed aan de geschiedenis van Veenhuizen als gevangenisdorp.  De entreeprijzen vind je HIER. Met een Museumkaart en met een Bankgiro-loterij VIP-kaart mag je gratis naar binnen.
  • In het boek “het Pauperparadijs”, te koop bij Bol.com beschrijft journaliste Suzanna Jansen (1964) aan de hand van haar eigen familiegeschiedenis, anderhalve eeuw Nederlandse armoede en wat daar aan gedaan werd. Zij ontdekte dat haar overgrootmoeder in 1856, in een van de drie grote gestichten in Veenhuizen werd geboren.  En dat zij daardoor ook een afstammeling is van een Pauper. Een prachtig boek wat veel indruk op mij heeft gemaakt. En de aanleiding is geweest om in de voetsporen van het Pauperparadijs te gaan wandelen.

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

Thema door Anders Norén

Social media & sharing icons powered by UltimatelySocial